Bursztyn i Mojry w Zakopanem

Podczas jubileuszowej edycji Polki Folki w Zakopanem jednym z bardziej interesujących pokazów była kolekcja „Mojry” autorstwa Wioletty Podsiadlik. Projektantka sięgnęła do greckiej mitologii, by opowiedzieć o czasie, przemijaniu i nieustannej przemianie.

Ręcznie łączone elementy lateksu oraz materiały z odzysku stworzyły sylwetki balansujące pomiędzy eksperymentem a rzemiosłem. Naturalnym dopełnieniem tej opowieści stała się bursztynowa biżuteria autorstwa Darii Dorbur Burkowskiej.

Inspiracją dla kolekcji były Mojry, trzy boginie greckiego mitu. Kloto przędła nić życia, Lachesis wyznaczała jej długość, a Atropos przecinała ją w chwili ostatecznej. Ten jeden z najstarszych europejskich mitów stał się punktem wyjścia do stworzenia kolekcji, która nie próbowała odtwarzać antycznego świata, lecz szukała współczesnego języka dla opowieści o losie i przemijaniu.

Nić życia

Na wybiegu nie było historycznych kostiumów ani dosłownych odniesień do starożytności. Pojawiły się za to formy operujące kontrastem lekkości i ciężaru, ruchu i bezruchu, miękkości i konstrukcji. Poszczególne sylwetki zdawały się rozwijać jak nić przędziona przez Kloto, przypominając, że czas jest niewidzialnym tworzywem każdej ludzkiej historii.

Bursztyn jako pamięć świata

Trudno znaleźć materiał lepiej korespondujący z ideą Mojr niż bursztyn. Jest przecież jednym z najbardziej niezwykłych zapisów czasu, jaki stworzyła natura. To światło sprzed milionów lat zamknięte w żywicy, która ocaliła fragmenty dawnego świata. W Zakopanem bursztyn nie pełnił roli ozdobnego dodatku. W zestawieniu z kolekcją inspirowaną Mojrami nabierał znaczenia wykraczającego poza samą biżuterię, stając się materialnym śladem czasu, podobnie jak mit pozostaje śladem dawnych sposobów rozumienia świata. Dlatego obecność biżuterii autorstwa Darii Dorbur Burkowskiej wydawała się tu czymś naturalnym.

Naturalna struktura, faktura i światło

Artystka wywodzi się z wielopokoleniowej tradycji bursztynniczej i od blisko trzech dekad pracuje z bałtyckim bursztynem, koncentrując się na jego naturalnej strukturze, fakturze i sposobie, w jaki reaguje na światło. Jej twórczość od lat pojawia się również na pokazach mody. Biżuteria marki Dorbur prezentowana była między innymi podczas pokazów marki Yavorska, gdzie bursztyn zestawiano ze srebrem i drewnem. Projekty Darii Dorbur Burkowskiej prezentowały na wybiegu modelki, wśród nich Katarzyna Butowtt, Karolina Ferenc i Lidia Popiel. Artystka uczestniczyła także w wydarzeniu Amber Vibes Gala 2026 w Gdańsku.

Folklor i mitologia

Od piętnastu lat Polki Folki pokazują, że inspiracje folklorem mogą prowadzić w bardzo różnych kierunkach. Projekt stworzony przez Anetę Larysę Knap nie ogranicza się do odtwarzania tradycyjnych strojów czy regionalnych ornamentów. Coraz częściej staje się miejscem spotkania lokalnego dziedzictwa z tematami szerszymi: historią, naturą, sztuką współczesną czy właśnie mitologią.

Na tym tle „Mojry” wpisywały się w szerszą tendencję obecnej edycji wydarzenia. Pokazywały, że źródłem inspiracji mogą być zarówno regionalne tradycje, jak i wspólne europejskie dziedzictwo kulturowe.

O wydarzeniu

XV edycja Polki Folki odbyła się w Nosalowy Dwór Resort & SPA w Zakopanem pod hasłem „Podhalański Las i Skarby Małopolski”. W programie znalazły się pokazy mody inspirowanej folklorem, prezentacje autorskiej biżuterii oraz projekty łączące tradycyjne rzemiosło ze współczesnym designem.

Projektanci i kolekcje Polki Folki XV

Haft Fashion, Paradnica i Jubiler Sezam – „Gorsety i Tiule. Podhalański Salon”
Pracownia Haftu Komputerowego SZYK – współczesne interpretacje podhalańskiego haftu
Joanna Decowska – „Forest Sounds”
Liwia Trubacz – „Forgotten Walls”
Kamila Froelke – kolekcja inspirowana motywami Kociewia
Justyna Wesołowska-Gamoń – „RUNO”
Katarzyna Biela-Former (BeUpStar) – kolekcja inspirowana minerałami
Mariola Turbiarz – „PodSZYCIE”
Laura Skowron – „Noc Kupały”
Wioletta Podsiadlik – „Mojry” z biżuterią Dorbur
Sandra Kaczmarska – „Inherent”
Aneta Larysa Knap / Folk Design – finałowa kolekcja inspirowana lasem, upcyklingiem i skarbami Małopolski