Bursztyn inspiracją dla perfumiarzy

Bursztyn inspiracją dla perfumiarzy

Bursztyn od wieków fascynuje nie tylko jubilerów, ale również perfumiarzy. Najnowszym osiągnięciem w dziedzinie perfumiarstwa jest kolekcja trzech zapachów, które – jako pierwsze w historii – powstały na bazie naturalnego bursztynu. Nie tyko pachną prawdziwym bursztynem, ale i „opowiadają” historie z nim związane.  

Choć w perfumach często pojawia się nuta bursztynowa, niewiele osób zdaje sobie sprawę, że klasyczna interpretacja tego akordu – ciepła, słodkawa, żywiczna – nie pochodzi bezpośrednio z bursztynu, ale z połączenia znanej nam wszystkim waniliny z różnymi żywicami. Obecnie jest szansa, że to się zmieni dzięki młodemu perfumiarzowi Alanowi Balewskiemu, który – wiele wskazuje na to, że jako pierwszy w historii – pozyskał ciekawe składniki zapachowe z naturalnego bursztynu.  


Bursztyn w perfumerii: historia i tradycja

Tradycyjnie bursztynowa nuta w perfumach była wynikiem inspiracji jego wyglądem niż rzeczywistym aromatem. Termin „amber” wywodzi się z arabskiego „anbar”, co pierwotnie oznaczało ambrę – substancję pochodzącą z przewodu pokarmowego kaszalota. To lingwistyczne zamieszanie sprawiło, że bursztyn i ambra często były (i nadal są, podobno nawet wśród profesjonalnych perfumiarzy) mylone, mimo że różni je zarówno pochodzenie, jak i właściwości zapachowe.  

Współczesne podejście do bursztynu w perfumach

Fakt, że zapach bursztynu w perfumach wcale nie pochodzi z bursztynu, zmotywował młodego, ambitnego perfumiarza z Pomorza Alana Balewskiego do pozyskania go wprost z naturalnych, złocistych bryłek. Alan zmodyfikował historyczne receptury, z których część była stosowana już od średniowiecza, i w wyniku eksperymentów w jego niezależny, laboratorium Bale pozyskał z bursztynu naturalne, a przede wszystkim bezpieczne, składniki zapachowe. Pierwszym z nich jest olej bursztynowy, który – jak się okazało – wcale nie pachnie „bursztynem”. Olej ma mocny, dymny, wręcz gryzący zapach, przywodzący na myśl zapach… smarów okrętowych. Bynajmniej go to nie zniechęciło – w wyniku dalszych eksperymentów pozyskał z niego ekstrakt, który pachnie tak, jak świeżo szlifowany bursztyn. Te właśnie składniki posłużyły mu do stworzenia kolekcji trzech interesujących kompozycji zapachowych, z których każda ma odmienny charakter.  

Nowe interpretacje bursztynu w perfumach niszowych

Na bazie bursztynu bałtyckiego powstały perfumy „Mare Goticum”, które są dość industrialne w odbiorze i zostały zainspirowane… skafandrem do podwodnego poławiania bursztynu, który znajduje się na ekspozycji w Muzeum Bursztynu w Gdańsku. Kolejny zapach to „Eridan” z piżmem bursztynowym, które – jak wynika z pierwszych testów – u wielu osób wywołuje skojarzenia z… rodzinnym domem. Natomiast „Hispaniola”, stworzona na bazie dominikańskiego niebieskiego bursztynu, ma bardziej mineralny i chłodny wydźwięk. Obecnie perfumiarz przygotowuje drugą, także limitowaną edycję tych zapachów, które będą się nieco różniły od pierwowzoru. Na przykład „Hispanioli” pojawi się nuta czerwonej mandarynki z Brazylii, która podobno pachniała tak fantastycznie, że… z trudem udało mu się powstrzymać przed jej wypiciem.  

Gdzie znaleźć bursztynowe perfumy?

Nowa kolekcja ma być dostępna w sprzedaży na przełomie marca i kwietnia. Sprzedaż będzie prowadził m.in. sklep w Muzeum Bursztynu w Gdańsku. W Muzeum Bursztynu wkrótce planowane są także warsztaty perfumowych, w ramach których uczestnicy – przy fachowym wsparciu Alana Balewskiego – będą mogli stworzyć swoje własne perfumy z wykorzystaniem składników pozyskanych przez niego z naturalnego bursztynu.  

Bursztynowy zapach – nie tylko żywiczna słodycz

Bursztyn w perfumerii stał się więc czymś więcej niż tylko symboliczną nazwą dla ciepłych, słodkich kompozycji. Dzięki nowoczesnym technikom ekstrakcji perfumiarze mogą wydobywać jego rzeczywiste aromaty i nadawać im nowe znaczenie. Dziś bursztynowe perfumy nie są jedynie fantazją na temat złocistej żywicy, ale realnym doświadczeniem olfaktorycznym, które odkrywa przed nami bogactwo natury w zupełnie nowym wymiarze.

Bursztyn a emocje i percepcja zapachu

Bursztynowe akordy w perfumach często kojarzą się z ciepłem, otuleniem i spokojem. Badania nad percepcją zapachu wskazują, że nuty balsamiczne i żywiczne mogą wywoływać uczucie komfortu i nostalgii. W perfumerii niszowej bursztyn jest wykorzystywany do tworzenia kompozycji, które łączą nowoczesne podejście do ekstrakcji z tradycyjnymi inspiracjami. Dzięki temu bursztyn w perfumerii nie jest już jedynie synonimem słodkich, złocistych kompozycji, ale pełni rolę dynamicznego składnika, który może być zarówno ciepły i przytulny, jak i surowy oraz tajemniczy.

Więcej
o bursztynie

Obiekt autorstwa Marii Fijałkowskiej zdobył nagrodę Miasta Gdańska za klarowną ideę oraz świadome wykorzystanie bursztynu bałtyckiego.
Praca Cichy umysł zyskała uznanie jury XXII Międzynarodowego Konkursu Sztuki Złotniczej PREZENTACJE 2026
Tematem tegorocznej edycji konkursu Bursztynowe Rzemiosło były „uroki i energia bursztynu w biżuterii”